Privreda

Početkom 1990 g., glavni privredni sektor u opštini je bila proizvodno-prerađivačka industrija u oblasti drvne, tekstilne, rudarske i metaloprerađivačke. Tada je bilo zaposleno 6 670 radnika. Najvažnije privredne djelatnosti su bile:

• drvna,
• tekstilna,
• proizvodnja i obrada nemetala,
• metaloprerađivačka djelatnost.

Učešće po granama djelatnosti u ukupnoj privredi je bilo: poljoprivrede i šumarstva 5,2%, industrija i rudarstvo 46,8%, građevinarstvo 3,5%, trgovina na veliko i malo 38,5%, saobraćaj i usluge 6,1%.
Danas je došlo do značajnog pada proizvodnje, tako da je stanje u privredi nepovoljno. Socioekonomski pokazatelji upućuju da je broj nezaposlenih svake godine sve veći, a to se vrlo negativno odražava na razvoj opštine, koja ima značajnih potencijala, a koji nisu iskorišteni.
Privatni sektor obuhvata samostalnu djelatnost ( samostale zanatske, trgovačke i ugostiteljske radnje), mala i srednja preduzeća, te ostale oblike preduzetničke djelatnosti, i danas predstavljaju  preko 95% ukupne privredne aktivnosti na području naše opštine.
Broj registrovanih poslovnih subjekata 2005. godine je iznosio 935, od toga je 656 samostalnih radnji,  162 privatnih preduzeća, akcionarskih društava, državnih i opštinskih preduzeća, 35 republičkih institucija, a 21 javnih ustanova.(Izvor: Odjeljenje za privredu i društvene djelatnosti opštine, 2005“, Fond PIO, Novi Grad, 2006)
Ukupan prihod u privredi je 2005. godine , prema podacima Agencije za posredničke, informatičke i finansijske usluge, Novi Grad, iznosio  92.967.367,00 KM.

(izvor: Agencija za posredničke, informatičke i finansijske usluge, Novi Grad)

„Na osnovu podataka o broju zaposlenih po djelatnostima, može se zaključiti da najveći broj zaposlenih  radi u industriji i rudarstvu, zatim u trgovini, saobraćaju i građevinarstvu. Posljednjih deset godina je intenzivan porast bilježi rast broja zaposlenih u finansijama i drugim uslužnim djelatnostima, što ukazuje na proces tercijarizacije privrede. Industrija doživlajva krizu usljed ratnih razaranja (uništena su tri pogona najvećih preduzeća „Sane“ i „Lignošpera“), poremećaja na tržištu i gubitka tržišta, nedostatka kapitala za tehnološko predtruktuiranje i modernizaciju, i dr. Nasuprot tome, usljed vlasničkog prestruktuiranja dolazi do usitnjavanja proizvodnih kapaciteta, razvoja male privrede i sitnog biznisa, koji ne zahtijeva velika ulaganja i lakše se prilagođava uslovima tržišta. Ove promjene označavaju početak nove faze razvoja koji možemo nazvati postindustrijskom.“ (Izvor: Stanje i korišćenje prostora i demografski razvoj opštine Novi Grad- naučno istraživačka studija- I faza, Centar za demografska istraživanja Banja Luka, Banja Luka 2005.)
Nove tendencije u razvoju privrede u Republici Srpskoj jeste i organizovanje poslovnih inkubatora, parkova, zona i sl. Na području opštine Novi Grad je osnovana poslovna zona u prigradskom naselju „Poljavnice“, koja predstavlje jezgro budućeg privrednog razvoja opštine, ali i šire.. Ova poslovna zona je izgrađena na slobodnom opštinskom zemljištu, koje je prvenstveno namijenjeno za izgradnju industrijskih kapaciteta. Poslovna zona Poljavnice  nalazi se samo 4 km od Novog Grada. Saobraćajna povezanost ovog dijela  sa ostalim dijelovima opštine, kao i sa ostalim dijelovima regije, je povoljna.  Naime, pokraj same zone prolazi željeznička pruga (Dobrljin-Banja Luka– Modriča-Šamac), te magistralni put Kostajnica-Novi Grad-Banja Luka, a preko ovih saobraćajnica poslovna zona je povezana i sa Zagrebom, Sarajevom i Beogradom. Povoljan saobraćajno geografski položaj ovog lokaliteta određuje i blizina rijeke Une, te graničnog prelaza sa Republikom Hrvatskom. Između samih parcela poslovne zone predviđen je  i unutrašnji put (širine 8-10 m), koji obezbijeđuje pristup tim lokacijama. Ukupna površina nove poslovne zone Poljavnice  je oko 50 000 m², a od toga je već dodijeljen veći dio već dodijeljen.
Transformacijom velikih firmi kao što su „Sana“ i „Lignošper“ došlo je do formiranja malih preduzeća iste ili slične djelatnosti koja su manjim  dijelom apsorbovala radnu snagu iz „Sane“ i „Lignošpera“, što je uglavnom rezultat autohtonog angažovanja i ulaganja bez stranih investicija.
Firme sa područja opštine Novi Grad koja se bave izvozom su uglavnom mala i srednja preduzeća, sektora  tekstilne i drvno-prerađivačke djelatnosti, koja uglavnom izvoze u Italiju, Njemačku, Sloveniju, Hrvatsku i  SiCG. Prirodni resursi se isorištavaju kontrolisano. Po pitanju šuma, na području opštine djeluje šumsko gazdinstvo „Pastirevo“, koje gazduje državnim šumama  i šumskim zemljištem u opštinama Novi Grad, Kostajnica i Krupa na Uni. Imajući u vidu prijeratne drvno-prerađivačke kapacitete na nivou BiH, pa i naše opštine, trenutni kapaciteti ovih malih preduzeća ne koriste ni jednu polovinu drvne mase koja je iskorištavana prije 1992. godine. Bez obzira na sve navedeno, treba spriječiti neracionalnu eksploataciju, zabraniti izvoz trupaca (što je već i učinjeno) i raditi na pošumljavanju .
Pomoći i usluge preduzećima su do sada bile neznatne, a uglavnom su se odnosile na  pružanje pravnih savjeta, dostupnost kreditnih sredstava na nivou opštine, dostupnost zemljišta i sl.
 U narednom periodu te aktivnosti treba još unaprijeđivati, a rezultati, pored uspostave poslovne zone, su već  vidni:

• Mjere za podsticaj razvoja MSP-a; predviđeno je 100.000,00 KM u Budžetu opštine za podsticaj razvoja MSP-a, sa kojima će se subvencionirati kamata kod kredita  za mala i srednja preduzeća i samostalne djelatnosti,
• Mjere za podsticaj razvoja  poljoprivrede; predviđeno je 100.000,00 KM u Budžetu opštine za podsticaj razvoja poljoprivrede,
• Formiranje Lokalne agencije za razvoj opštine.